Suszona bazylia najlepiej pasuje do potraw, które się gotują, pieką lub marynują: sosów pomidorowych, pizzy, zup, pieczonych warzyw, kurczaka, ryb i klopsików. Świetnie działa też w daniach na zimno z tłuszczem – w maśle ziołowym, twarożku, oliwie do maczania pieczywa i dressingach. Dodaje się ją na początku lub w trakcie gotowania, bo potrzebuje ciepła i czasu, żeby oddać aromat. Poniżej znajdziesz zasady używania suszonej bazylii i 12 konkretnych przepisów z gramaturami.
Do czego pasuje suszona bazylia? Krótka lista
Suszona bazylia pasuje przede wszystkim do pomidorów, czosnku, oliwy i sera. To jej naturalne towarzystwo, dlatego najczęściej trafia do kuchni włoskiej. Oto najważniejsze zastosowania:
- sosy i zupy – sos pomidorowy, bolognese, minestrone, krem z pomidorów, zupa z cukinii,
- pieczywo i ciasta – ciasto na pizzę, focaccia, grzanki, krakersy,
- mięso i ryby – kurczak, indyk, klopsiki, łosoś, dorsz,
- warzywa – cukinia, bakłażan, papryka, ziemniaki, fasolka, pomidory z piekarnika,
- nabiał i jajka – twarożek, masło ziołowe, omlet, frittata, sos jogurtowy,
- oliwy i dressingi – winegret, oliwa smakowa, marynaty.
Suszona bazylia nie nadaje się tam, gdzie bazylia ma grać na surowo pierwsze skrzypce. W sałatce caprese, klasycznym pesto czy jako dekoracja pizzy po upieczeniu potrzebna jest świeża bazylia. Suszona nie zastąpi jej soczystości ani koloru – i nie musi, bo ma inne zadania.
Jak używać suszonej bazylii, żeby miała smak?
Suszoną bazylię dodaje się na początku lub w połowie gotowania. W sosie, zupie czy gulaszu potrzebuje 10–20 minut w cieple i wilgoci, żeby olejki eteryczne przeszły do potrawy. Dodana na sam koniec smakuje płasko i „sianowo”.
Przed dodaniem suszoną bazylię warto roztrzeć w palcach. Kruszenie liści uwalnia olejki zamknięte w suszu. Ten jeden ruch wyraźnie wzmacnia aromat, zwłaszcza gdy przyprawa stała już kilka miesięcy w słoiku.
Najmocniejszy aromat suszona bazylia daje po krótkim podsmażeniu w tłuszczu. Wystarczy 20–30 sekund na ciepłej oliwie razem z czosnkiem, zanim wlejesz pomidory lub bulion. Olejki eteryczne dobrze rozpuszczają się w tłuszczu, więc smak rozchodzi się równo po całym daniu. Uwaga – rozgrzana zbyt mocno bazylia przypala się i gorzknieje.
W daniach na zimno suszona bazylia potrzebuje czasu na „namoczenie”. W twarożku, maśle czy dressingu odstaw ją na minimum 15–30 minut przed podaniem. Susz wchłonie wilgoć z tłuszczu i oddaje smak dopiero po chwili.
Ile suszonej bazylii zamiast świeżej?
1 łyżeczka suszonej bazylii zastępuje około 1 łyżki posiekanej świeżej. Proporcja wynosi więc mniej więcej 1:3. To wartość orientacyjna – świeżo otwarta, intensywnie zielona bazylia jest mocniejsza niż ta, która stoi w szafce od roku.
Na porcję dania dla 4 osób zwykle wystarcza 1–2 łyżeczki suszonej bazylii. Na 1 kg mięsa w marynacie przyjmij ok. 1 łyżkę, a na blachę pizzy ok. ½ łyżeczki do ciasta i drugie ½ do sosu. Zacznij od mniejszej ilości i dopraw po spróbowaniu.
Z czym łączyć suszoną bazylię?
Suszona bazylia najlepiej współpracuje z oregano, tymiankiem, rozmarynem i czosnkiem. Te cztery przyprawy tworzą razem bazę mieszanki włoskiej. Bazylia wnosi słodycz, oregano – goryczkę, tymianek – głębię, a czosnek – wyrazistość.
Do bazylii pasują też papryka słodka, chili, pieprz i skórka cytryny. Papryka i chili dają kolor i ciepło sosom, a cytryna odświeża dania z rybą i kurczakiem. Bazyli na pewno nie warto łączyć z przyprawami korzennymi - korzenne zdominują smak bazylii.
Przepisy z suszoną bazylią
1. Szybki sos pomidorowy z suszoną bazylią (do makaronu i pizzy)
Sos pomidorowy to podstawowe zastosowanie suszonej bazylii – w nim działa lepiej niż świeża. Długie gotowanie wydobywa z suszu pełnię aromatu, a świeże liście w tym czasie by zszarzały.
Składniki (4 porcje): 2 łyżki oliwy, 1 cebula, 3 ząbki czosnku, 2 łyżeczki suszonej bazylii, 1 łyżeczka suszonego oregano, 2 puszki pomidorów krojonych (800 g), ½ łyżeczki cukru, sól, pieprz.
Przygotowanie: Zeszklij drobno posiekaną cebulę na oliwie (5 min). Dodaj czosnek i roztartą w palcach bazylię z oregano, smaż 30 sekund. Wlej pomidory, dodaj cukier, sól i pieprz. Gotuj na małym ogniu 20–25 minut, aż sos zgęstnieje. Do pizzy zmiksuj sos na gładko i gotuj 10 minut dłużej.
2. Ciasto na pizzę i focaccię z bazylią w środku
Suszona bazylia dodana do ciasta aromatyzuje cały spód, a nie tylko wierzch. To prosty sposób na pizzę, która smakuje ziołowo nawet przy skromnych dodatkach.
Składniki (2 pizze lub 1 blacha focaccii): 500 g mąki pszennej (najlepiej typ 00), 325 ml letniej wody, 7 g suchych drożdży, 10 g soli, 2 łyżki oliwy, 1½ łyżeczki suszonej bazylii.
Przygotowanie: Wymieszaj mąkę z drożdżami, solą i bazylią. Dodaj wodę i oliwę, wyrabiaj 8–10 minut do uzyskania gładkiego ciasta. Odstaw pod przykryciem na 1–1,5 godziny, aż podwoi objętość. Na focaccię rozciągnij ciasto na blasze z oliwą, zrób palcami dołki, posyp gruboziarnistą solą i odrobiną bazylii, piecz 20–25 minut w 220°C.
3. Udka z kurczaka w marynacie bazyliowo-czosnkowej
Marynata z suszoną bazylią, czosnkiem i cytryną to najprostszy pomysł na pieczonego kurczaka po włosku. Susz w marynacie ma kilka godzin, żeby oddać aromat, więc sprawdza się tu idealnie.
Składniki (4 porcje): 1 kg udek lub podudzi, 4 łyżki oliwy, sok i skórka z ½ cytryny, 3 ząbki czosnku (lub 1 łyżeczka czosnku granulowanego), 1 łyżka suszonej bazylii, 1 łyżeczka papryki słodkiej, 1 łyżeczka soli, ½ łyżeczki pieprzu.
Przygotowanie: Wymieszaj wszystkie składniki marynaty i dokładnie natrzyj nią mięso. Odstaw do lodówki na minimum 2 godziny, najlepiej na noc. Piecz w 200°C przez 40–45 minut, skórą do góry, aż skórka się przyrumieni, a sok z mięsa będzie przezroczysty.
4. Klopsiki w sosie pomidorowo-bazyliowym
W klopsikach suszona bazylia trafia dwa razy – do mięsa i do sosu. Dzięki temu smak bazylii jest obecny w każdym kęsie, a nie tylko na powierzchni.
Składniki (4 porcje): 500 g mięsa mielonego (wieprzowo-wołowego), 1 jajko, 3 łyżki bułki tartej, 2 łyżki tartego parmezanu, 1 ząbek czosnku, 1 łyżeczka suszonej bazylii, sól, pieprz + porcja sosu pomidorowego z przepisu nr 1.
Przygotowanie: Wymieszaj mięso z jajkiem, bułką, parmezanem, czosnkiem, bazylią, solą i pieprzem. Uformuj kulki wielkości orzecha włoskiego i obsmaż je na oliwie ze wszystkich stron. Przełóż do gotującego się sosu pomidorowego i duś pod przykryciem 15–20 minut. Podawaj z makaronem, ryżem lub pieczywem.
5. Pieczone warzywa śródziemnomorskie z bazylią
Suszona bazylia znosi wysoką temperaturę piekarnika lepiej niż świeże liście, które spalają się w kilka minut. Dlatego to ona jest właściwym wyborem do warzyw pieczonych na blasze.
Składniki (4 porcje): 1 cukinia, 1 bakłażan, 2 papryki, 1 czerwona cebula, 250 g pomidorków koktajlowych, 4 łyżki oliwy, 2 łyżeczki suszonej bazylii, 1 łyżeczka suszonego tymianku, 2 ząbki czosnku, sól, pieprz.
Przygotowanie: Pokrój warzywa w kostkę 2–3 cm. Wymieszaj oliwę z bazylią, tymiankiem, przeciśniętym czosnkiem, solą i pieprzem, a następnie dokładnie obtocz w niej warzywa. Rozłóż na blasze w jednej warstwie i piecz 30–35 minut w 210°C, mieszając raz w połowie. Podawaj jako dodatek do mięsa, z kaszą lub z fetą.
6. Pieczone ziemniaki z bazylią i parmezanem
Ziemniaki z suszoną bazylią i parmezanem to dodatek, który zastępuje klasyczne ziemniaki z koperkiem. Parmezan tworzy chrupiącą skorupkę, a bazylia nadaje jej ziołowy aromat.
Składniki (4 porcje): 1 kg ziemniaków, 3 łyżki oliwy, 1½ łyżeczki suszonej bazylii, 1 łyżeczka czosnku granulowanego, ½ łyżeczki papryki słodkiej, 40 g tartego parmezanu, sól.
Przygotowanie: Pokrój ziemniaki w łódeczki i podgotuj 5 minut w osolonej wodzie, potem dobrze osusz. Obtocz je w oliwie wymieszanej z przyprawami. Piecz 30 minut w 220°C, posyp parmezanem i piecz kolejne 5–10 minut, aż ser się przyrumieni. Tę samą mieszankę możesz wykorzystać w air fryerze (ok. 20 min w 200°C).
7. Łosoś lub dorsz pieczony w bazylii i cytrynie
Ryba pieczona z suszoną bazylią i cytryną jest gotowa w 20 minut i nie wymaga marynowania. Bazylia łagodzi rybny zapach, a cytryna dodaje świeżości.
Składniki (2 porcje): 2 filety łososia lub dorsza (po ok. 150 g), 1 łyżka oliwy, 1 łyżka masła, 1 łyżeczka suszonej bazylii, skórka z ½ cytryny, 1 ząbek czosnku, sól, pieprz, plasterki cytryny.
Przygotowanie: Ułóż filety w naczyniu żaroodpornym. Rozgrzej masło z oliwą, dodaj przeciśnięty czosnek, bazylię i skórkę z cytryny, a następnie polej tym ryby. Dopraw solą i pieprzem, obłóż plasterkami cytryny. Piecz 12–15 minut w 200°C (dorsz krócej, łosoś dłużej).
8. Masło bazyliowe do grzanek, steków i kukurydzy
Masło z suszoną bazylią to sposób na ziołowy dodatek przygotowany w 5 minut i gotowy na cały tydzień. Tłuszcz doskonale przenosi aromat suszu, więc masło smakuje intensywniej z każdym dniem w lodówce.
Składniki: 100 g miękkiego masła, 1½ łyżeczki suszonej bazylii, 1 mały ząbek czosnku, szczypta soli, opcjonalnie 1 łyżeczka tartego parmezanu.
Przygotowanie: Rozetrzyj bazylię w palcach i utrzyj z masłem, przeciśniętym czosnkiem i solą. Zawiń w folię spożywczą w kształt wałka i schłodź minimum 30 minut. Pokrój w plasterki i połóż na gorący stek, pieczoną rybę, kolbę kukurydzy albo grzanki. W lodówce wytrzymuje do 7 dni, w zamrażarce do 2 miesięcy.
9. Twarożek z bazylią i suszonymi pomidorami
Twarożek z suszoną bazylią to szybka pasta na kanapki, która smakuje jak włoskie antipasti. Bazylia potrzebuje tu 15–30 minut, żeby wchłonąć wilgoć z sera i oddać smak.
Składniki: 250 g twarogu półtłustego, 3 łyżki gęstego jogurtu naturalnego lub śmietany, 4 suszone pomidory z zalewy, 1 łyżeczka suszonej bazylii, ½ ząbka czosnku, sól, pieprz.
Przygotowanie: Rozgnieć twaróg widelcem z jogurtem. Dodaj drobno posiekane pomidory, roztartą bazylię i przeciśnięty czosnek, dopraw solą i pieprzem. Odstaw do lodówki na 30 minut przed podaniem. Zamiast suszonych pomidorów i osobnych przypraw możesz użyć gotowej mieszanki pomidory z czosnkiem i bazylią – wystarczą 2 łyżeczki.
10. Oliwa z bazylią do maczania pieczywa
Oliwa z suszoną bazylią, czosnkiem i chili to włoska przystawka, która wymaga 3 składników i 2 minut. Podaje się ją w płaskiej miseczce z ciepłym pieczywem lub focaccią.
Składniki: 100 ml oliwy z oliwek extra virgin, 1 łyżeczka suszonej bazylii, ½ łyżeczki suszonego oregano, 1 ząbek czosnku, szczypta płatków chili, ½ łyżeczki gruboziarnistej soli, opcjonalnie 1 łyżka octu balsamicznego.
Przygotowanie: Wsyp zioła, przeciśnięty czosnek, chili i sól do miseczki. Zalej oliwą, wymieszaj i odstaw na 15 minut. Tuż przed podaniem wkrop ocet balsamiczny. Oliwę z czosnkiem przygotowuj na bieżąco i nie przechowuj jej w temperaturze pokojowej.
11. Winegret z suszoną bazylią
Dressing z suszoną bazylią pasuje do sałat, pomidorów, ogórków i sałatki makaronowej. W przeciwieństwie do świeżych liści susz nie ciemnieje w occie, więc dressing można przygotować dzień wcześniej.
Składniki: 6 łyżek oliwy, 2 łyżki octu winnego lub balsamicznego, 1 łyżeczka miodu, 1 łyżeczka musztardy, 1 łyżeczka suszonej bazylii, sól, pieprz.
Przygotowanie: Umieść wszystkie składniki w słoiku, zakręć i energicznie wstrząśnij przez 20 sekund. Odstaw na 15 minut, żeby bazylia zmiękła. Przed podaniem wstrząśnij ponownie. W lodówce dressing wytrzymuje do 5 dni.
12. Frittata z cukinią i bazylią
Frittata z suszoną bazylią to sycące śniadanie lub kolacja z jednej patelni. Bazylia dodana do masy jajecznej przenika całą frittatę, zamiast leżeć na wierzchu.
Składniki (2–3 porcje): 6 jajek, 1 mała cukinia, ½ cebuli, 50 g sera (feta, mozzarella lub żółty), 1 łyżeczka suszonej bazylii, 2 łyżki mleka, 1 łyżka oliwy, sól, pieprz.
Przygotowanie: Podsmaż cebulę i pokrojoną w półplasterki cukinię na oliwie w patelni nadającej się do piekarnika (5–6 min). Roztrzepaj jajka z mlekiem, bazylią, solą i pieprzem, wlej na warzywa i posyp serem. Smaż na małym ogniu 3–4 minuty, a następnie przełóż patelnię do piekarnika na 10 minut w 190°C, aż wierzch się zetnie.
Domowa mieszanka włoska z suszoną bazylią
Bazylia to główny składnik domowej mieszanki ziół włoskich, którą można przygotować w 2 minuty. Taka mieszanka sprawdza się w sosach, na pizzy, w marynatach i do pieczonych warzyw.
Proporcje: 3 łyżki suszonej bazylii, 2 łyżki suszonego oregano, 1 łyżka suszonego tymianku, 1 łyżka suszonego rozmarynu (lekko rozdrobnionego), 1 łyżeczka czosnku granulowanego, opcjonalnie ½ łyżeczki płatków chili. Wymieszaj i przechowuj w szczelnym słoiku do 6 miesięcy.
Czym zastąpić suszoną bazylię?
Najlepszym zamiennikiem suszonej bazylii jest suszone oregano lub mieszanka ziół włoskich. Oregano ma ostrzejszy smak, dlatego weź go nieco mniej. Mieszanka włoska zawiera zwykle bazylię, więc da najbardziej zbliżony efekt.
W daniach z pomidorami bazylię można zastąpić też tymiankiem lub ziołami prowansalskimi. Smak będzie inny – mniej słodki, bardziej ziołowy – ale nadal dobrze dopasowany do sosów i pieczonych warzyw.
Jak przechowywać suszoną bazylię?
Suszona bazylia najdłużej zachowuje aromat w szczelnym, ciemnym słoiku z dala od kuchenki. Ciepło, światło i para z garnka odpowiadają za szybką utratę olejków eterycznych. Nie sypuj przyprawy bezpośrednio nad parującym garnkiem.
Dobra suszona bazylia ma zielony kolor i wyraźny zapach po roztarciu. Jeśli płatki są szarobrązowe i pachną jak siano, przyprawa straciła większość aromatu. Nadal jest bezpieczna, ale lepiej ją wymienić.
Wielkość opakowania warto dopasować do tego, jak często gotujesz. Do okazjonalnego doprawiania wystarczy małe opakowanie, które zużyjesz w kilka miesięcy. Jeśli bazylia ląduje u ciebie w sosach i na pizzy co tydzień, większe opakowanie wyjdzie taniej – wtedy przesyp porcję roboczą do małego słoiczka, a resztę trzymaj szczelnie zamkniętą.
FAQ
Kiedy dodawać suszoną bazylię do sosu?
Na początku lub w połowie gotowania – najlepiej razem z czosnkiem, na rozgrzaną oliwę. Sos powinien gotować się z bazylią minimum 10–15 minut.
Czy suszona bazylia nadaje się do pesto?
Nie do klasycznego. Pesto z suszonej bazylii będzie brązowawe i suche w smaku. Suszoną bazylię lepiej wykorzystać w oliwie smakowej, maśle ziołowym lub dressingu.
Czy suszoną bazylię można dodać do pizzy?
Tak – do ciasta i do sosu. Na wierzch upieczonej pizzy lepiej położyć świeże liście, bo susz posypany na sam koniec nie zdąży oddać aromatu.
Ile suszonej bazylii zamiast świeżej?
Około 1 łyżeczki suszonej zamiast 1 łyżki posiekanej świeżej bazylii, czyli w proporcji 1:3.
Czy suszona bazylia pasuje do mięsa?
Tak. Najlepiej do kurczaka, indyka, wieprzowiny i mielonego mięsa w klopsikach, a także do ryb. Najwięcej aromatu daje w marynacie, która działa kilka godzin.
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google
