Garnek rzymski - do czego służy i jak go używać?

Garnek rzymski to gliniane naczynie do pieczenia mięsa, ryb, warzyw i chleba bez dodatku tłuszczu. Dzięki porowatej strukturze gliny potrawy duszą się we własnej parze wodnej, zachowując soczystość, smak i aromat. 

Garnek rzymski - do czego służy?

Garnek rzymski świetnie sprawdza się przy przygotowywaniu potraw jednogarnkowych:

• duszonego mięsa, gulaszu, 

• zapiekanek, 

• ryb,

• warzyw, 

• a także przy pieczeniu chleba. 

Można w nim gotować niemal wszystko, co tradycyjnie trafia do piekarnika, ale bez używania tłuszczu - para wodna uwięziona pod pokrywką sama nawilża i aromatyzuje potrawę. To właśnie dlatego dania z garnka rzymskiego wychodzą wyjątkowo soczyste, a mięso pozostaje miękkie nawet po dłuższym pieczeniu.

Zobacz jak wygląda garnek rzymski w sklepie Domowa Spiżarnia

Z czego wykonany jest gliniany garnek rzymski?

Gliniany garnek rzymski jest wykonany z naturalnej gliny i składa się z dwóch części: korpusu oraz pokrywki, które razem tworzą szczelną komorę na parę. Na zewnątrz garnek bywa szkliwiony, natomiast od wewnątrz pozostaje surowa, porowata ścianka - to ona wchłania wodę podczas moczenia i oddaje ją w trakcie pieczenia, dzięki czemu naczynie nie wymaga dodawania tłuszczu ani podlewania potrawy.

Jak moczyć garnek rzymski przed każdym użyciem?

Przed pierwszym użyciem, a potem przed każdym kolejnym gotowaniem, garnek rzymski należy namoczyć w zimnej wodzie - zwykle wystarczy 15-20 minut dla korpusu i pokrywki razem. 

Moczenie garnka rzymskiego sprawia, że porowata glina nasiąka wodą, którą później stopniowo oddaje w piekarniku jako parę. Pominięcie tego kroku sprawia, że naczynie nie zadziała tak, jak powinno, a potrawa może wyjść sucha.

Pieczenie w garnku rzymskim krok po kroku?

Namoczony i osuszony z zewnątrz garnek napełnij składnikami, przykryj pokrywką i wstaw do zimnego piekarnika - nigdy do już nagrzanego, bo gwałtowna różnica temperatur może go uszkodzić. Piekarnik nagrzewaj razem z garnkiem, zwykle do 200-220°C, a czas pieczenia zależy od potrawy - mięso i gulasze potrzebują najczęściej 60-90 minut. Na ostatnie 10 minut pieczenia warto zdjąć pokrywkę, żeby wierzch się przyrumienił.

A jak upiec chleb w garnku rzymskim? 

Podobnie, tylko bez mięsa. Para wodna uwięziona pod pokrywką działa niemal jak piec chlebowy - daje chrupiącą skórkę i wilgotne, sprężyste wnętrze, bez smarowania blachy masłem czy olejem. Uformowane ciasto ląduje w namoczonym naczyniu, naczynie w zimnym piekarniku, a reszta dzieje się właściwie sama.

Jak wyczyścić garnek rzymski po pieczeniu?

Gorący garnek rzymski warto zostawić do lekkiego ostygnięcia, a potem umyć ciepłą wodą, najlepiej z dodatkiem sody - bez detergentów, bo porowata glina łatwo je wchłania. Garnka rzymskiego nie należy myć w zmywarce. Po umyciu zostaw naczynie do całkowitego wyschnięcia w przewiewnym miejscu, dopiero potem odstaw je do szafki - inaczej gliniana ścianka może zacząć pachnieć wilgocią.

Zalety garnka rzymskiego

Największą zaletą garnka rzymskiego jest gotowanie bez dużej ilości tłuszczu - dzięki porowatej strukturze naczynia potrawy same wytwarzają sos w trakcie pieczenia, co sprzyja zachowaniu wartości odżywczych składników i lekkostrawności dania. Przygotowanie garnka rzymskiego wymaga tylko chwili namoczenia, a efekt - soczyste mięso, aromatyczne warzywa i pachnący świeżością chleb - wynagradza ten drobny rytuał za każdym razem.

Jaki garnek rzymski wybrać i gdzie go kupić?

Rozmiar garnka rzymskiego warto dopasować do liczby osób w domu. 

• Mniejsze naczynia sprawdzą się przy gotowaniu dla 2-3 osób, 

• większe przy rodzinnych obiadach czy zapasach na kilka dni. 

W Domowej Spiżarni znajdziesz garnki rzymskie w różnych rozmiarach.

Najczęstsze pytania o garnek rzymski

Czy garnek rzymski trzeba moczyć przed każdym gotowaniem, czy tylko za pierwszym razem? 

Moczenie jest potrzebne za każdym razem, nie tylko przed pierwszym użyciem - to ono odpowiada za powstawanie pary w piekarniku.

Czy można myć garnek rzymski w zmywarce? 

Nie - wysoka temperatura i detergenty mogą uszkodzić porowatą glinę, dlatego lepiej umyć go ręcznie, bez chemii.

Dlaczego nie wolno wstawiać garnka rzymskiego do nagrzanego piekarnika? 

Gwałtowna zmiana temperatury może spowodować pęknięcie naczynia - dlatego garnek zawsze nagrzewa się razem z piekarnikiem, od zimna.